Sevgide Ölçü
Hazret-i Alîyi “radıyallahü anh” sevmek, Ehl-i sünnet olmak için şarttır. Hazret-i Alîyi sevmiyen, Ehl-i sünnet değildir. Buna Hâricî denir. Hazret-i Alîyi sevmekde taşkınlık eden, sevmekte aşırı yol tutan, onu sevmek için, Resûlullahın Eshâbına sövmek lâzımdır diyen onun için Eshâb-ı kirâma dil uzatarak, Eshâb-ı kirâmın ve Tâbi’în-i izâmın ve Selef-i sâlihînin yollarından sapan kimseye Dâll/Sapık denir.
Görülüyor ki, Hâricîler hazret-i Alîyi sevmekte aşırı gitmekde, taşkınlık yapmakta, o Allah’ın arslanının kıymetini anlamamaktadır. (Ehl-i sünnet) ise, her iki tarafa sapmamış, orta yoldan gitmiştir. Hak da, aşırı sağa ve sola sapanda değil, elbette doğru yolda gidendedir. Sağa, sola taşmak, elbette çirkin ve tehlikelidir.
Ahmed ibni Hanbel “rahime-hullahü teâlâ” haber veriyor: Hazret-i Alî buyurdu ki, Resûlullah “sallallahü aleyhi ve sellem” efendimiz bana dedi ki: (Yâ Alî! Sen Îsâ aleyhisselâma benziyeceksin. Yehûdîler ona düşman oldular. Annesi Hazret-i Meryem’e iftirâ ettiler. Hıristiyânlar ise, onu aşırı severek, olmıyacak dereceye yükselttiler. Ya’nî, Allahın oğlu dediler).
Hazret-i Alî, bundan sonra buyurdu ki: Benim yüzümden iki çeşit kimse helâk olacaktır.
Birisi, beni sevmekde taşkınlık yapan ve bende olmıyan şeyleri bana söyliyerek, aşırı övendir.
İkincisi, bana düşman olan ve düşmanlık ederek iftirâ yapandır.
Görülüyorki, Hâricîler, yehûdîlere benzetilmektedir. Sevmekte taşkınlık yapanlar da, hıristiyanlar gibi olmaktadır. Bunların ikisi de, doğru yoldan ayrılmıştır.
Ehl-i sünnet için, Hazret-i Alîyi sevmezler demek, onu şî’îler sever sanmak büyük, çok çirkin bir câhilliktir. Şunu iyi anlamalıdır ki, sapık demek, hazret-i Alîyi sevmek demek değildir. Resûlullahın üç halîfesine düşman olmak demekdir. Eshâb-ı kirâmı kötülemek, onlara dil uzatmak kötüdür.
İmâm-ı Şâfi’î “rahmetullahi aleyh” buyuruyor ki: Nazm:
Muhammed aleyhisselâmın Âlini sevmek şî’îlik ise,
Ey ins ve cin biliniz ki, ben şî’îyim.
Yani şî’îler, şî’îliğin, Muhammed aleyhisselâmın Âlini, ya’nî Ehl-i beytini sevmek olduğunu söyliyorlar. Eğer şî’îlik, onları sevmek ise, şî’îler başımızın tâcı olur. Fekat, Ehl-i beytden başkasına düşmanlık etmek doğru değildir.
(Hazret-i Alî ile Fâtımaya ve çocuklarına “radıyallahü teâlâ anhüm ecma’în” (Âl-i Resûl) veyâ (Ehl-i Beyt) denir).
Resûlullahın Ehl-i beytini doğru ve uygun olarak sevenler, elbette Ehl-i sünnettir. Ehl-i beytin yolunda olan, elbette bunlardır. Ehl-i beyti seviyoruz ve onların yolunda gidiyoruz diyen, eğer diğer Eshâba düşmanlık etmese ve Eshâb-ı kirâmın hepsine saygı ve sevgi gösterse ve Eshâb-ı kirâm arasındaki muhârebelerin iyi sebeplerden meydana geldiğine inansa (Ehl-i sünnet) olur.
Eshâb-ı kirâm, s. 224-225 (Mektûbat, II/36. mek.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------